Wstecz Cohousing w Polsce. Rusza projekt, który ma pomóc rozwijać mieszkalnictwo oparte na wspólnocie

Źródło: Narodowe Centrum Badań i Rozwoju/Facebook

Czym jest cohousing?

Choć w Polsce dopiero zdobywa popularność, w wielu krajach Europy Zachodniej cohousing funkcjonuje od lat. Jego idea opiera się na połączeniu trzech elementów: prywatności, wspólnoty i wzajemnego wsparcia. Każdy mieszkaniec dysponuje własnym mieszkaniem, jednocześnie korzystając ze wspólnych przestrzeni, takich jak ogród, kuchnia czy miejsca rekreacji. Dzięki temu mieszkańcy zachowują niezależność, a jednocześnie budują relacje sąsiedzkie i przeciwdziałają izolacji społecznej.

Na jakie wyzwania odpowiada projekt?

Projekt „Zamieszkajmy razem” powstał jako odpowiedź na dwa zjawiska, które w najbliższych latach będą coraz silniej wpływać na jakość życia w Polsce:

• pogłębiający się kryzys mieszkaniowy i ograniczoną dostępność mieszkań w przystępnych cenach,
• starzenie się społeczeństwa oraz rosnącą potrzebę zapewnienia osobom starszym możliwości samodzielnego życia przy jednoczesnym ograniczaniu samotności.

Od badań do gotowego rozwiązania

Projekt nie zakończy się na analizach. Partnerzy chcą wypracować kompleksową usługę, która pomoże rozwijać inwestycje cohousingowe w Polsce.

W ramach działań zaplanowano m.in.:

• diagnozę potrzeb mieszkańców, ekspertów i samorządów,
• analizę zagranicznych doświadczeń, w tym wizyty studyjne w Szwajcarii,
• współprojektowanie modeli architektonicznych i organizacyjnych,
• pilotażowe testowanie opracowanych rozwiązań.

Gotowa usługa ma być skierowana zarówno do oddolnych inicjatyw mieszkańców, jak i samorządów, podmiotów mieszkaniowych, instytucji publicznych oraz inwestorów prywatnych.

Gdynia jako pierwsze laboratorium zmian

Pierwszym miejscem, w którym rozwiązania będą testowane, została Gdynia. Miasto podpisało porozumienie z Fundacją „Na miejscu” i rozpoczęło współpracę przy pilotażu, który ma doprowadzić do opracowania oraz przetestowania modelu cohousingu dostosowanego do polskich warunków.

Innowacja społeczna, która buduje relacje

Projekt „Zamieszkajmy razem” pokazuje, że innowacje społeczne nie zawsze oznaczają nowe technologie. Czasem polegają na tworzeniu nowych sposobów organizowania codziennego życia. Cohousing to przykład rozwiązania, które odpowiada jednocześnie na wyzwania mieszkaniowe i społeczne. W centrum stawia nie tylko dostęp do własnego lokum, ale także budowanie relacji, wzajemnego wsparcia i lokalnych wspólnot. Jeśli wypracowany model sprawdzi się w praktyce, może stać się inspiracją dla kolejnych samorządów i organizacji poszukujących nowych sposobów rozwoju mieszkalnictwa społecznego.

Za realizację przedsięwzięcia odpowiadają Fundacja Na Rzecz Wspólnot Lokalnych „Na miejscu”, szwajcarska organizacja Pedestrian Mobility Switzerland oraz Landscape Practice Marta Tomasiak. Projekt jest finansowany ze środków Szwajcarsko-Polskiego Programu Współpracy i potrwa do lutego 2028 roku.